KỸ THUẬT CHĂM SÓC CÂY MẮC CA
(Cây lâm nghiệp – ăn quả giá trị cao, cho thu nhập bền vững)
Mắc ca được mệnh danh là “nữ hoàng của các loại hạt”, có giá trị kinh tế cao, tuổi thọ dài và phù hợp với điều kiện khí hậu nhiều vùng tại Việt Nam, đặc biệt là Tây Nguyên và miền núi phía Bắc. Tuy nhiên, để cây sinh trưởng khỏe, ra hoa ổn định và cho năng suất cao, người trồng cần áp dụng đúng kỹ thuật chăm sóc theo từng giai đoạn sinh trưởng.
HÌNH: KỸ THUẬT CHĂM SÓC CÂY MẮC CA
1. Điều kiện sinh thái thích hợp cho cây mắc ca
-
Khí hậu
-
Nhiệt độ thích hợp: 18–28°C
-
Cần mùa khô rõ rệt để phân hóa mầm hoa
-
Không chịu được sương muối, gió nóng kéo dài
-
-
Đất trồng
-
Đất đỏ bazan, đất thịt nhẹ, đất pha cát
-
Tơi xốp, thoát nước tốt, không úng
-
pH đất: 5,5 – 6,5
-
-
Ánh sáng
-
Ưa nắng, cần ánh sáng đầy đủ để ra hoa – đậu trái tốt
-
2. Mật độ trồng và tạo hình ban đầu
-
Mật độ phổ biến:
-
7 x 7 m (200 cây/ha)
-
8 x 8 m (150 cây/ha)
-
-
Tạo hình giai đoạn đầu:
-
Giữ thân chính thẳng, khỏe
-
Chọn 3–4 cành cấp 1 phân bố đều quanh thân
-
Loại bỏ cành vượt, cành sát gốc, cành mọc đứng
-
Việc tạo tán sớm giúp cây thông thoáng, hạn chế sâu bệnh và thuận lợi cho giai đoạn mang trái sau này.
3. Kỹ thuật chăm sóc theo từng giai đoạn
3.1. Giai đoạn kiến thiết cơ bản (1–3 năm)
-
Tưới nước
-
Tưới đều 2–3 lần/tuần trong mùa khô
-
Giữ ẩm đất 70–80%, tránh để cây khô hạn kéo dài
-
-
Bón phân
-
Ưu tiên phân hữu cơ hoai mục, phân vi sinh
-
Bón NPK cân đối liều nhẹ, chia nhiều lần
-
Không bón thừa đạm gây vọt đọt, yếu thân
-
-
Chăm sóc đất
-
Phủ gốc bằng rơm rạ, cỏ khô
-
Làm cỏ định kỳ, không xới sâu gây đứt rễ
-
3.2. Giai đoạn kinh doanh (từ năm thứ 4 trở đi)
a. Trước ra hoa
-
Giảm tưới nước 15–20 ngày để kích thích phân hóa mầm hoa
-
Bón tăng lân và kali, hạn chế đạm
-
Tỉa cành sau thu hoạch giúp cây ra hoa đồng loạt
b. Giai đoạn ra hoa – đậu trái
-
Giữ ẩm vừa phải, tránh mưa kéo dài
-
Không phun thuốc hóa học mạnh khi cây đang trổ hoa
-
Có thể bổ sung vi lượng Bo, Canxi để tăng tỷ lệ đậu trái
c. Giai đoạn nuôi trái
-
Bón phân giàu kali giúp hạt to, nhân chắc
-
Bổ sung Magie, Canxi giúp hạn chế rụng trái non
-
Tưới nước đều, tránh khô hạn đột ngột
4. Quản lý sâu bệnh hại
4.1. Sâu hại thường gặp
-
Sâu đục thân
-
Bọ xít muỗi
-
Rệp sáp
Biện pháp phòng trừ:
-
Vệ sinh vườn, cắt bỏ cành bệnh
-
Giữ vườn thông thoáng
-
Ưu tiên biện pháp sinh học, hạn chế lạm dụng thuốc hóa học
4.2. Bệnh hại phổ biến
-
Thán thư
-
Gây rụng hoa, thối trái non
-
-
Thối rễ – xì mủ
-
Do đất úng, nấm bệnh trong đất
-
Khắc phục:
-
Cải tạo đất bằng hữu cơ và vi sinh
-
Đảm bảo thoát nước tốt mùa mưa
5. Thu hoạch và bảo quản
-
Thời gian thu hoạch: từ tháng 8–11 tùy vùng
-
Thu khi:
-
Vỏ quả nứt tự nhiên
-
Trái rụng xuống gốc
-
-
Không thu trái non trên cây
-
Phơi hoặc sấy hạt đúng kỹ thuật để đạt chất lượng nhân cao
6. Một số lưu ý quan trọng
-
Mắc ca rất mẫn cảm với úng nước
-
Cần trồng giống ghép chuẩn, rõ nguồn gốc
-
Chăm sóc đúng giai đoạn đầu quyết định năng suất lâu dài
-
Nên trồng xen giai đoạn đầu để tăng hiệu quả kinh tế
Xem thêm các bài viết kỹ thuật cây trồng: TẠI ĐÂY
Xem thêm các sản phẩm của Asahi Nhật Bản: TẠI ĐÂY

